Müfredat
000/33
İmlâ Kuralı

Sad (ص) ve Tı (ط) Harfleri

Türkçe kalın s ve t/d seslerinin Osmanlıcada yazımı

35 XP ödül

Bu harfler Türkçe kelimelerde kalın "s" ve "t" sessizlerinin karşılığı olarak kullanılır.


"Sad" Harfi (ص) — Kalın S

Hemen hemen her kalın sesli kelimede ve her hecesinde kullanılır.

Kelime başında

صاب

Sap

ṣāp

صامان

Saman

ṣāmān

صانجي

Sancı

ṣāncı

صيجق

Sıcak

ṣıcaḳ

صاريق

Sarık

ṣārıḳ

صورمه

Sorma

ṣorma

Ortada / sonda

قاصه

Kasa

ḳāṣe

پوصه

Posa

poṣa

آصيلي

Asılı

āṣılı

يصيرق

Isırık

ıṣırıḳ

Sâkin (kapalı) hecelerde de gelir

باصقين

Baskın

bāṣḳın

قاصناق

Kasnak

ḳāṣnāḳ

يصلاق

Islak

ıṣlāḳ

اوصلانماز

Uslanmaz

uṣlanmaz

Not: Aynı kelimedeki ikinci kalın 's' sessizleri için, artık ince olan 'sin' harfi kullanılır. Örn: Samsun → صامسون, Susam → صوصام

Not: Yapısı itibariyle vurguya ihtiyaç gösteren bazı kelimelerde 'sad' harfi mükerreren kullanılır: Sus → صوص, Sars → صارص


"Tı" Harfi (ط) — a. Kalın T Sesi

Hecelerinde 'a, ı, o, u' seslileri bulunan hemen her kalın kelimede ve genellikle bunların ilk hecesinde kullanılır.

İlk hecede tı

طابو

Tapu

ṭābu

طالاش

Talaş

ṭālāş

طابان

Taban

ṭābān

طيرميق

Tırmık

ṭırmıḳ

طوپراق

Toprak

ṭopraḳ

بالطه

Balta

bālṭa

يوموردطه

Yumurta

yumurṭa

"Tı" harfi sâkin olduğu hecelerde nadiren kullanılır; bu durumda ince olan "te" harfi tercih edilir.

Sâkin hecede → te tercih edilir

مارت

Mart

mart

چاتلاق

Çatlak

çātlāḳ

آپارتمان

Apartman

āpārtman

Not: Aynı kelimedeki ikinci kalın 't' sessizleri için artık ince olan 'te' harfi kullanılır. Örn: Tartı → طارتي, Tutam → طوتام


"Tı" Harfi (ط) — b. Kalın D Sesi

Umumiyetle ilk hecelerde ve bilhassa içinde 'o' veya 'a' seslisi bulunduran kelimelerde kullanılır.

Kalın d → tı

طالاق

Dalak

ṭālāḳ

طامار

Damar

ṭāmār

طولمه

Dolma

ṭolma

طوقوز

Dokuz

ṭoḳuz

آطه

Ada

āṭa

طاغلي

Dağlı

ṭāğlı

Not: Aynı kelimedeki ikinci kalın 'd' sessizleri için artık ince olan 'dal' harfi kullanılır. Örn: Dudak → طوداق, Dadaş → طاداش

Not: Kalın 'd' karşılığı 'tı' ile yazılan bazı kelimeler 'dal' ile de yazılmaktadır; ancak bu yazım imlâ düzgünlüğü cihetiyle tercih edilmemelidir.

Kendini Sına

1Kalın 's' sesini gösteren harf hangisidir?

2Kalın 't' sesini gösteren harf hangisidir?

3'Su' kelimesinin 's'si hangi harfle yazılır?

Tamamlamak için tüm soruları yanıtla